Szydłowiecki zamek to jedna z najpiękniejszych wczesnorenesansowych rezydencji magnackich w Polsce.

Według zachowanych dokumentów już 1427 roku istniał w tym miejscu kamienny budynek dworu, należącego do Jakuba i Sławka Odrowążów, protoplastów rodziny Szydłowieckich. W wykopaliskach archeologicznych zlokalizowano też resztki starszych konstrukcji drewnianych, datowanych na XIII wiek.

Ze względów obronnych zamek zbudowany jest na wyspie w rozlewiskach Korzeniówki i otoczony fosą. Zamek powstawał etapami. Najstarszą część, tzw. "dom zamkowy" czyli dzisiejsze północne skrzydło zamku, wybudował w połowie XV w. Stanisław Szydłowiecki. W następnym etapie powstała wieża bramna, która została połączona murem obwodowym z budynkiem mieszkalnym. Fragmentem dawnego muru obwodowego jest zachowany do dzisiaj od strony południowej mur kurtynowy. Po śmierci Stanisława Szydłowieckiego zamek rozbudował w stylu renesansowym jego syn, Mikołaj Szydłowiecki,  dobudowując dzisiejsze reprezentacyjne skrzydło wschodnie. Skrzydło zachodnie, tuż obok wieży bramnej, wybudowała prawdopodobnie córka kanclerza wielkiego koronnego Krzysztofa Szydłowieckiego, Elżbieta. Poprzez jej małżeństwo z Mikołajem Krzysztofem Radziwiłłem "Czarnym" zamek przeszedł w ręce bogatej rodziny Radziwiłłów.

Radziwiłłowie zamieszkiwali stale w Nieświeżu, lecz zamek szydłowiecki stale rozbudowywali i upiększali. Był okazały nie tylko z zewnątrz; wnętrza wyposażone były w bogate portale z miejscowego piaskowca, polichromowane stropy kasetonowe, fryzy, piece z wielobarwnych kafli i ozdobne posadzki. W 1562 roku właścicielem miasta i zamku był Mikołaj Krzysztof Radziwiłł "Sierotka", a od 1619 roku jego syn Albrycht Władysław Radziwiłł, kasztelan trocki. Współczesny wygląd zamku pochodzi właśnie z czasów "Hrabstwa Szydłowieckiego" Radziwiłłów. Zamek należał następnie do kolejnych Radziwiłłów – Zygmunta Karola, Aleksandra Ludwika, Michała Kazimierza i Leona Kazimierza. Ostatnim właścicielem był Mikołaj Radziwiłł. Po jego bezpotomnej śmierci zamek sprzedano Annie z Zamoyskich Sapieżynie. Ta z kolei w 1828 roku odsprzedała zamek razem ze wszystkimi dobrami szydłowieckim rządowi Królestwa Polskiego. Zamek zamieszkany był do lat 40-tych XIX wieku. Podupadł, kiedy trafił w ręce rodziny Engemanów, użytkujących go jako browar. W czasie II wojny światowej zamek był zamieszkiwany przez uchodźców z ówczesnych terenów III Rzeszy (dzisiejsze Oborniki), następnie okupanci utworzyli w nim getto dla ludności żydowskiej, którą po likwidacji getta przewieziono do obozu koncentracyjnego w Treblince.  

W latach 1949-1958 przeprowadzono na terenie zamku badania archeologiczne, a w latach 60-tych gruntowne prace remontowe. Zamek jest przykładem zastosowania miejscowego kamienia – piaskowca szydłowieckiego, z którego powstały nie tylko mury, lecz także wiele ozdobnych detali, jak schody, kolumny, filary, balustrady, portale i  kominki. Na uwagę zasługuje kamienny portal nad wejściem do biblioteki z herbami Radziwiłłów. Jest on przykładem zastosowania szydłowieckiego piaskowca w rzeźbie dekoracyjnej.  

W zamku ma swoją siedzibę "Szydłowieckie Centrum Kultury – Zamek", Muzeum Ludowych Instrumentów Muzycznych i Biblioteka Publiczna.   

Szydłowiec

Promień km

Artykuły dotyczące tej atrakcji:

Nie ma jeszcze żadnego artykułu na temat tej atrakcji. Możesz być pierwszy, który go napisze.