Janów Podlaski
Pierwsze wzmianki na temat osady – wówczas nazywanej Porchów – pochodzą z 1423 r. Miasteczko w 2. poł. XVI w. liczyło 5 tys. mieszkańców.
Rozległy rynek miejski został częściowo zamieniony w park. Pośrodku wznoszą się wybudowane w międzywojniu kramy, a pierzeje tworzy charakterystyczna, w części drewniana, zabudowa dawnych sklepików i domów. Osobliwością rynku jest stacja benzynowa z ręcznymi dystrybutorami paliwa z 1928 r., które choć nie służą już do tankowania, to wciąż są utrzymywane w znakomitym stanie. Przy ulicy Piłsudskiego 11 (północna pierzeja rynku, za parkiem) znajduje się
Galeria Autorska Macieja Falkiewicza (malarz związany z Podlasiem, miłośnik koni, tel.: 083 3413222). Mieści się w zabytkowym domu Ryttów z 1793 r.
Przy rynku znajduje się również zespół pokatedralny z okazałym kościołem Świętej Trójcy (1714–35). Wyposażenie świątyni pochodzi z XVIII w.
Dwuwieżowa budowla z wysoką nawą stoi w otoczeniu gmachów poseminaryjnych (obecnie szkoła średnia). W sąsiedztwie stoi murowana dzwonnica z 1745 r.
Przejdźmy na tyły budowli kościelnych. Stamtąd wąską dróżką w sąsiedztwie XIX-wiecznej plebanii dotrzemy do Groty Naruszewicza. Niewielką pustelnię z polnych kamieni wybudowano ok. 1790 r. dla biskupa, który ponoć w ostatnim okresie życia zwykł tu rozmyślać. W odosobnieniu, na zachód od groty, znajdują się pozostałości zespołu zamkowego. Na ziemnym wzniesieniu otoczonym fosą zachowały się dwie zrujnowane oficyny z lat 1770–80 (główny korpus, który miał być usytuowany na wprost od bramy nigdy nie powstał). Niestety po pożarze z lata 2007 r. obie oficyny znajdują się w kiepskim stanie.
Drugi kościół miasta pw. Jana Chrzciciela wznosi się po wschodniej stronie rynku. Skromna budowla kryje się za okazałą dzwonnicą-bramą pobudowaną w okresie, kiedy podominikańską świątynię zamieniono na cerkiew prawosławną (1874). W sąsiedztwie znajduje się XIX-wieczna plebania, a na cmentarzu przykościelnym – groby żołnierzy poległych w wojnie 1920 r.
Instytucją, z której Janów słynie nie tylko w Polsce, jest stadnina koni. Znajduje się ona niemal nad samym Bugiem, ok. 2 km na północny wschód od miasta. Wiedzie tam zabytkowa aleja lipowa.
Stadninę w dawnym folwarku Wygoda utworzono w 1817 r. jako pierwszą państwową hodowlę tego typu na ziemiach polskich.
Zabytkowe stajnie, Czołowa i Zegarowa, to XIX-wieczne dzieło Henryka Marconiego, jednego z najwybitniejszych polskich architektów tego czasu. Same konie można oglądać na pastwiskach, które rozciągają się między stadniną a miastem. Warto jednak przejść się po „uliczkach” stadniny, a najlepiej zwiedzić obiekt z przewodnikiem – to jedyna możliwość, aby wejść do zabytkowych stajni (tel.: 083 3413009, office@janow.arabians.pl, http://www.janow.arabians.pl; wejście na teren stadniny bezpłatne, przez całą dobę; godzinne zwiedzanie w towarzystwie pracownika stadniny możliwe do 17.00, należy je uzgodnić telefonicznie; cena zależna od wielkości grup).
W Janowie mieści się siedziba dyrekcji Parku Krajobrazowego „Podlaski Przełom Bugu” (ul. Piłsudskiego 10, po drodze z miasta na Wygodę, tel.: 083 3413735). Przy bramie stadniny rozpoczyna się ścieżka przyrodnicza „Nadbużańskie Łęgi” (długość 12,5 km, na trasie rezerwat „Łęg Dębowy” ).
Okolice
Z Janowem sąsiaduje wieś >>Stary Pawłów<< (na północ od miasteczka, na lewym brzegu Czyżówki). We wsi znajduje się interesujący zabytek sakralny.
To drewniana cerkiewka św. Mikołaja zbudowana dla neounitów w 1930 r.
Uroczysko Zaborek na południe od Janowa to prywatny skansen i zarazem pensjonat. Na ponad 50 ha umieszczono kompleks zabytkowej architektury drewnianej przystosowanej do potrzeb hotelowych. Można zanocować na plebanii (1880), w wiatraku, dworku z połowy XIX w., a z drewnianego kościółka przeniesionego tu z Choroszczynki (wnętrza dekorował Bazyli Albiczuk) korzystać jako z sali koncertowej (Zaborek, tel.: 83 3413068, pensjonat@zaborek.com.pl, http://www.zaborek.com.pl. Eleganckie wnętrza urządzone w duchu epoki, adekwatne wyżywienie. Przejażdżki wozami konnymi, spływ tratwami po Bugu, kuligi.
To drewniana cerkiewka św. Mikołaja zbudowana dla neounitów w 1930 r.
Uroczysko Zaborek na południe od Janowa to prywatny skansen i zarazem pensjonat. Na ponad 50 ha umieszczono kompleks zabytkowej architektury drewnianej przystosowanej do potrzeb hotelowych. Można zanocować na plebanii (1880), w wiatraku, dworku z połowy XIX w., a z drewnianego kościółka przeniesionego tu z Choroszczynki (wnętrza dekorował Bazyli Albiczuk) korzystać jako z sali koncertowej (Zaborek, tel.: 83 3413068, pensjonat@zaborek.com.pl, http://www.zaborek.com.pl. Eleganckie wnętrza urządzone w duchu epoki, adekwatne wyżywienie. Przejażdżki wozami konnymi, spływ tratwami po Bugu, kuligi.
























Komentarze